Havas İlmi:
kadim ilmin
sessiz derinliği.

Havas ilmi; Esma-i Hüsna, ayet, harf, sayı ve nesnelerin manevi-sembolik özelliklerini konu alan kadim bir İslam ilmidir. İlmihavas olarak da bilinen bu disiplin; sihirle karıştırılmaması gereken, niyet, edep ve kaynak temelli bir ilim olarak geleneksel literatürde yer alır.

İbn Haldun, Mukaddime'sinde havas ilmini bağımsız bir konu başlığı altında değerlendirmiş; Taşköprülüzade Miftâhu's-Saâde'de ilimlerin sınıflandırılmasında bu sahaya yer vermiştir. Klasik literatürün en bilinen eseri olan Ahmed el-Bûnî'nin Şemsü'l-Meârif'i; vefk, esma ve harflerin sırları konusunda referans niteliğindedir.

Havas ilminin başlıca alt dalları arasında vefk (sayısal ve harf düzenleri), esma ilmi (Esmaü'l-Hüsna), hüddam ilmi, tılsım, ebced ve cifir ile esrar-ı huruf (harf ilmi) yer alır.